Περιεχόμενα


Πληκτρολόγιο

Υποκατάστατα Πληκτρολογίου

Επεκτεινόμενα Πληκτρολόγια

Εργονομικά Πληκτρολόγια

Μίνι Πληκτρολόγια

Πληκτρολόγια Ενός Χεριού

Εξομοιωτές Πληκτρολογίων

Foldable Keyboard

Yφασμάτινο Πληκτρολόγιο

Sticky Keys



Πληκτρολόγιο[1][2]

Το πληκτρολόγιο είναι μία συσκευή εισόδου του υπολογιστή. Η βασική λειτουργία του πληκτρολογίου είναι η εισαγωγή χαρακτήρων (κειμένου) στον υπολογιστή. Επιπλέον, περιλαμβάνει αρκετά ακόμα πλήκτρα που βοηθούν στην ευκολότερη πλοήγηση στον υπολογιστή. Το πληκτρολόγιο περιλαμβάνει όλους τους χαρακτήρες κάποιου αλφάβητου π.χ. του λατινικού, και πολλά σημεία στίξης, διακριτικά σύμβολα, και βοηθητικά πλήκτρα. Ανάλογα με το αλφάβητο και την γλώσσα που χρησιμοποιεί ο χρήστης μπορεί το πληκτρολόγιο να έχει διάφορες διατάξεις πλήκτρων. Οι διάφορες δυνατές διατάξεις πληκτρολoγίων για διάφορες γλώσσες που χρησιμοποιούν το λατινικό αλφάβητο, συνήθως αναφέρονται με ταπρώτα έξι γράμματα στην διάταξη. Έτσι για παράδειγμα η συνηθέστερη διάταξη είναι η QWERTY, ακολουθούμενη από την QWERTZ (που χρησιμοποιείται στην Κεντρική Ευρώπη) και την AZERTY (που χρησιμοποιείται στην γαλλόφωνες χώρες). Οι λατινικοί χαρακτήρες σύμφωνα με την διάταξη πλήκτρων QWERTY βρίσκονται στο πληκτρολόγιο όπως φαίνονται στο παρακάτω σχήμα:
400px-KB_United_States.svg.png


Εκτός από τις παραπάνω διατάξεις υπάρχουν κάποιες που δεν είναι βασισμένες στην τυπική διάταξη QWERTY, π.χ. στην Τουρκία χρησιμοποιείται η τουρκική διάταξη Turkish-F παράλληλα με την τυπική QWERTY. Επίσης υπάρχει η διάταξη πληκτρολογίου Dvorak που δημιουργήθηκε με γνώμονα την συχνότητα γραμμάτων στην αγγλική γλώσσα ώστε να είναι γρηγορότερη η πληκτρολόγηση, έχοντας τα συνηθέστερα γράμματα κάτω από τα περισσότερο ευκίνητα δάκτυλα. Η διάταξη Dvorak είναι η παρακάτω:
400px-KB_United_States_Dvorak.svg.png


Η ελληνική διάταξη πλήκτρων είναι η παρακάτω (δεν υπάρχουν άλλες διατάξεις για το ελληνικό αλφάβητο):
400px-KB_Greek.svg.png

Αρχή



Υποκατάστατα Πληκτρολογίου

Κατά καιρούς έχουν προταθεί και έχουν παραχθεί διάφοροι τύποι πληκτρολογίων. Στην ενότητα αυτή θα παρουσιάσουμε έξι διαφορετικές κατηγορίες πληκτρολογίων.
Αρχή

Επεκτεινόμενα Πληκτρολόγια (Expanded Keyboards)
Πληκτρολόγια με κάποια ιδιαίτερα γνωρίσματα, τα οποία ξεφεύγουν από τα απλά πληκτρολόγια που γνωρίζουμε. Στην κατηγορία αυτή θα αναφέρουμε δύο περιπτώσεις. Στην πρώτη περίπτωση έχουμε τα πληκτρολόγια με μεγάλα πλήκτρα. Πρόκειται για πληκτρολόγια με όλα τα γνωστά χαρακτηριστικά, με πλήκτρα όμως 4 φορές μεγαλύτερα από τα πλήκτρα των παραδοσιακών πληκτρολογίων. Τα πληκτρολόγια αυτά κυκλοφορούν σε δύο χρωματισμούς : είτε με λευκά πλήκτρα είτε με πολύχρωμα πλήκτρα. Στην τελευταία περίπτωση, η διάταξη των πλήκτρων επιτρέπει στους χρήστες να επωφεληθούν από τα διάφορα προγράμματα εκμάθησης ηλεκτρονικών υπολογιστών και να εξοικειωθούν οπτικά με την διευθέτηση των πλήκτρων σε ένα κανονικό πληκτρολόγιο.Στις παρακάτω φωτογραφίες βλέπουμε πληκτρολόγια με μεγάλα πλήκτρα με δύο διαφορετικές διατάξεις πλήκτρων. Το πληκτρολόγιο στα αριστερά χρησιμοποιεί διάταξη ABC, όπου όλα τα γράμματα είναι τοποθετημένα αλφαβητικά το ένα δίπλα στο άλλο, ενώ αυτό στα δεξιά χρησιμοποιεί τη γνωστή μας διάταξη QWERTY.
keyboa12.jpgkeyboa13.jpg





Στη δεύτερη περίπτωση έχουμε τα πληκτρολόγια μεμβράνης, με συγκεκριμένο παράδειγμα το IntelliKeys Keyboard της εταιρείας IntelliTols. Το πληκτρολόγιο αυτό διαθέτει μια επίπεδη, μεμβρανοειδή επιφάνεια με αρκετές διαφορετικές επικαλύψεις(προσόψεις των οποίων το κάθε πλήκτρο εκτελεί μια συγκεκριμένη ενέργεια), έτοιμες για χρήση. Ωστόσο, ο χρήστης μπορεί να δημιουργήσει τις δικές του επικαλύψεις με τη βοήθεια υποστηρικτικού λογισμικού. Το Intellikeys Keyboard είναι ένα προγραμματίσιμο εναλλακτικό πληκτρολόγιο που μπορεί να συνδεθεί με οποιοδήποτε υπολογιστή και επιτρέπει σε χρήστες με φυσικές, οπτικές ή γνωστικές ειδικές ανάγκες να μάθουν με εύκολο και κατανοητό τρόπο να πληκτρολογούν, να εισάγουν αριθμούς, να πλοηγούνται σε διάφορες οθόνες και να εκτελούν εντολές από μενού. Είναι αρκετά ευέλικτο να συναντήσει μια ευρεία ποικιλία αναγκών μάθησης, καθώς, αντίθετα με το συμβατικό πληκτρολόγιό μας, μπορούμε να αλλάξουμε τον τρόπο με τον οποίο το IntelliKeys Keyboard φαίνεται και λειτουργεί, αλλάζοντας απλώς επικάλυψη.

keyboa14.jpg

Αρχή

Εργονομικά Πληκτρολόγια (Ergonomic Keyboards)


Πληκτρολόγια σχεδιασμένα με εξοπλισμό που προορίζεται να μεγιστοποιήσει την παραγωγικότητα και να ελαχιστοποιήσει την κούραση και την ταλαιπωρία των χρηστών. Ας ξεκινήσουμε με το DataHand της DataHand Systems Inc, ένα πληκτρολόγιο σε σχήμα χεριών. H πρωτοποριακή αυτή συσκευή επιτρέπει στο χρήστη να έχει τα χέρια του τοποθετημένα σε μία μόνιμη, σταθερή θέση. Αποτελείται από δύο επιμέρους κομμάτια στο σχήμα των χεριών (ένα για το αριστερό χέρι και ένα για το δεξί), από τον καρπό μέχρι τα ακροδάχτυλα. Ο χρήστης τοποθετεί τα ακροδάχτυλά του στις ειδικές υποδοχές των δύο αυτών επιμέρους κομματιών και ακολούθως μπορεί να εκτελέσει όλες τις λειτουργίες ενός κανονικού πληκτρολογίου πιέζοντας τα δάχτυλά του προς τα πάνω, κάτω, δεξιά και αριστερά ενόσω αυτά βρίσκονται πάντα στις ειδικές υποδοχές, χωρίς να υπάρχει η ανάγκη να τα μετακινήσει. Το DataHand είναι μία ανατομική και εύκολη στη χρήση συσκευή, ο χρήστης θα χρειαστεί μόνο λίγο χρόνο για να εξοικειωθεί. Οι λειτουργίες πραγματοποιούνται μέσα από 4 διακριτές καταστάσεις (modes), η επιλογή των οποίων γίνεται χειροκίνητα από το χρήστη. Έτσι, υπάρχει η κανονική κατάσταση για τα γράμματα, η κατάσταση για τους αριθμούς και τα σύμβολα, η κατάσταση για τα πλήκτρα λειτουργίας (function keys, F1-F12) και η κατάσταση για το ποντίκι. Κάθε κατάσταση μπορεί να επιλεγεί πιέζοντας ένα από τα 4 διαφορετικού χρώματος πλήκτρα που βρίσκονται στο πλάι του ενός κομματιού της συσκευής. Τέλος, στο επάνω μέρος και των δύο κομματιών που αποτελούν το DataHand, βρίσκονται 4 πολλαπλά σταυροειδή πλήκτρα που λόγω της θέσης στην οποία είναι τοποθετημένα, δεν κρύβονται ποτέ από τα χέρια του χρήστη (τα οποία όπως είπαμε μένουν ακίνητα και μετακινούνται μόνο τα ακροδάχτυλα στις ειδικές υποδοχές (βλέπε παρακάτω φωτογραφία). Τα πλήκτρα αυτά αναγράφουν όλα τα γράμματα, τους αριθμούς και τα ψηφία που έχει στη διάθεσή του ο χρήστης ανάλογα με την κατάσταση που έχει επιλέξει. Έτσι, για παράδειγμα, εάν ο χρήστης βρίσκεται στην κανονική κατάσταση και θέλει να πατήσει το πλήκτρο Α το οποίο βρίσκεται στο δεξί τμήμα του δεύτερου σταυροειδούς πλήκτρου, τότε πρέπει να πιέσει το δάχτυλο που βρίσκεται στη δεύτερη θέση (ακριβώς κάτω από το συγκεκριμένο σταυροειδές πλήκτρο) προς τα δεξιά.

keyboa15.jpg

Η επόμενη συσκευή που θα συναντήσουμε εδώ ονομάζεται Keyless Keyboard (πληκτρολόγιο χωρίς πλήκτρα) και προσφέρεται από την εταιρεία Keybole. Το πληκτρολόγιο αυτό διαθέτει δύο θόλους πάνω στους οποίους τοποθετούνται με άνετο τρόπο τα χέρια. Ο κάθε θόλος μπορεί να μετακινηθεί προς οκτώ κατευθύνσεις από την αρχική, κεντρική, προκαθορισμένη του θέση. Θα ήταν εύκολο να συγκρίνουμε τις οκτώ αυτές κατευθύνσεις με τα οκτώ σημεία του ορίζοντα που χρησιμοποιεί μία πυξίδα (B, N, A, Δ, ΒΑ, ΒΔ, ΝΑ, ΝΔ). Αυτές είναι και οι οκτώ κατευθύνσεις προς τις οποίες μπορεί να μετακινηθεί ο κάθε ένας από τους δύο θόλους, κατευθύνσεις που αντιστοιχούν σε συγκεκριμένα πλήκτρα ενός τυπικού πληκτρολογίου.
keyboa16.jpg

Τέλος, στις συσκευές τις κατηγορίας αυτής, η εταιρεία Ergopro προσφέρει το Comfort Keyboard System, που καταργεί τις άτεχνες και αδέξιες στάσεις των χεριών, και συγκεκριμένα του καρπού και του βραχίονα. Ένα ρυθμιζόμενο πληκτρολόγιο με τρία τμήματα τα οποία μπορούν να τοποθετηθούν δίπλα-δίπλα ή και αρκετά μακριά το ένα από το άλλο, σε παράλληλη θέση με την επιφάνεια ή με οποιαδήποτε κλίση, ανάλογα με τις ανάγκες του χρήστη. Αυτό φαίνεται και στην παρακάτω φωτογραφία.
keyboa17.gif


Αρχή

Μίνι Πληκτρολόγια (Mini Keyboards)

Εδώ θα γνωρίσουμε δύο πληκτρολόγια αρκετά μικρών μεγεθών. Το πρώτο είναι το WinΜini της Touch, ένα πολύ μικρό εναλλακτικό πληκτρολόγιο (με διαστάσεις μόλις 18.1 x 11.3 x 2.5 cm και βάρος 565 γραμμάρια). Μπορεί να συνδεθεί σε οποιονδήποτε IBM συμβατό προσωπικό υπολογιστή με λειτουργικό σύστημα τα Windows 95 ή 98. Τα μεμβρανοειδή του πλήκτρα έχουν μέγεθος 1.3 x 1.3 cm και είναι κολλημένα μεταξύ τους για ευκολότερη πρόσβαση. Επίσης, η επιφάνεια του πληκτρολογίου είναι πολύ ευαίσθητη. Η σημαντικότερη και πιο χρήσιμη ιδιότητα της συσκευής αυτής είναι το ότι επιτρέπει στο χρήστη να ελέγξει τόσο τις λειτουργίες του πληκτρολογίου όσο και του ποντικιού, επομένως είναι ένα απαραίτητο βοήθημα και για τα άτομα που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στο χειρισμό του ποντικιού. Έτσι, μπορούμε να εκτελέσουμε όλες τις λειτουργίες ενός ποντικιού μόνο με τα πλήκτρα, θέτοντας το WinMini στο "Mouse Mode" που διαθέτει, πατώντας απλά ένα κουμπί.
keyboa18.gif
Το δεύτερο πληκτρολόγιο στο οποίο θα αναφερθούμε είναι το Magic Wand Keyboard, ή αλλιώς το «πληκτρολόγιο με τη μαγική ράβδο», μία διπλή συσκευή, μινιατούρα πληκτρολογίου και ποντικιού για άτομα με ειδικές ανάγκες. Δεν απαιτείται δύναμη, επιδεξιότητα ή απόσταση. Αντίθετα, αρκεί ένα ανεπαίσθητο άγγιγμα με την κίνηση του χεριού ή του κεφαλιού, στα οποία μπορεί να τοποθετηθεί η «μαγική ράβδος». Και φυσικά, έχουμε και πάλι, όπως και στο WinMini, τη δυνατότητα πραγματοποίησης όλων των λειτουργιών του ποντικιού.
keyboa19.jpg

Αρχή


Πληκτρολόγια Ενός Χεριού (One-Handed Keyboards)

Προτού δούμε μερικά παραδείγματα τέτοιων πληκτρολογίων, θα πρέπει να αναφέρουμε ότι κυκλοφορούν στην αγορά αρκετά προγράμματα και βιβλία και υπάρχουν στο Διαδίκτυο πολλά εκπαιδευτικά έγγραφα και βοηθήματα για τους εκπαιδευτικούς, τους γονείς και τους επαγγελματίες θεραπευτές που θα ήθελαν να βοηθήσουν κάποιον να χρησιμοποιεί το πληκτρολόγιο και γενικότερα τον υπολογιστή με το ένα χέρι, με την ταχύτητα που χαρακτηρίζει έναν επαγγελματία. Σαν παράδειγμα στην κατηγορία αυτή θα δούμε τρία πληκτρολόγια.
Το πρώτο πληκτρολόγιο είναι το Single Handed Keyboard της Maltron, το οποίο έχει ένα ιδιαίτερο σχήμα και μία ξεχωριστή διάταξη πλήκτρων. Ο σχεδιασμός του έγινε με ιδιαίτερη προσοχή, καθώς λήφθηκε υπόψη ο περιορισμένος αριθμός των πλήκτρων εκείνων στα οποία ο χρήστης μπορεί να έχει εύκολη και άνετη πρόσβαση. Το Single Handed Keyboard κυκλοφορεί σε δύο μοντέλα : για τους αριστερόχειρες και για τους δεξιόχειρες, και είναι πολύ εύκολο στην εκμάθηση.

keyboa20.jpg

Το δεύτερο πληκτρολόγιο είναι το Half Keyboard (μισό πληκτρολόγιο) της Matias. Επιτρέπει στο χρήστη να πληκτρολογεί με το ένα χέρι, όπως θα πληκτρολογούσε και σε ένα παραδοσιακό, γνωστό πληκτρολόγιο. Με τη διαφορά ότι εδώ, το πλήκτρο του κενού (Spacebar) λειτουργεί επίσης και ως πλήκτρο Shift. Πατώντας κανονικά το Spacebar, παίρνουμε κανονικά το κενό. Πατώντας, όμως, το Spacebar και κρατώντας το πατημένο, ο χρήστης τώρα μπορεί να χρησιμοποιήσει τα γράμματα του ελλείποντος μισού του πληκτρολογίου. Τα πλήκτρα αυτά φαίνονται και στην παρακάτω φωτογραφία του Half Keyboard.
keyboa21.jpg
Τέλος, το τρίτο πληκτρολόγιο είναι το Space Saver της Datalux. Το Space Saver αποτελεί εναλλακτική λύση του κλασσικού πληκτρολογίου για δαχτυλογράφηση με το ένα μόνο χέρι, καθώς έχει την ίδια ακριβώς την ίδια διάταξη πλήκτρων με τα γνωστά μας πληκτρολόγια, ενώ η μόνη διαφορά έγκειται στο μέγεθος των πλήκτρων. Τα πλήκτρα, λοιπόν, είναι κατά 60% μικρότερα από τα παραδοσιακά πλήκτρα, επιτρέποντας την ύπαρξη περισσότερων πλήκτρων κάτω από τα ακροδάχτυλα του χρήστη. Αυτό δικαιολογεί και την ονομασία του πληκτρολογίου : Space Saver, δηλαδή εξοικονόμηση χώρου.
keyboa22.jpg

Αρχή

Εξομοιωτές Πληκτρολογίων (Keyboard Emulators)

Θα εξετάσουμε τώρα μία πολύ διαφορετική περίπτωση υποκατάστατων των πληκτρολογίων από αυτές που έχουμε δει μέχρι τώρα : τους εξομοιωτές πληκτρολογίων (keyboard emulators). Πρόκειται για λογισμικά που παρέχουν τη διασύνδεση ενός πληκτρολογίου, πάνω στην οθόνη του υπολογιστή και προσφέρεται για χρήστες οι οποίοι αδυνατούν να χρησιμοποιήσουν τις συμβατικές συσκευές εισόδου. Με ένα πρόγραμμα εξομοίωσης πληκτρολογίου, ο χρήστης βλέπει και χρησιμοποιεί το πληκτρολόγιο στην οθόνη του, χρησιμοποιώντας μία pointing συσκευή εισόδου όπως είναι για παράδειγμα το light pen. Βέβαια, οι ιδανικοί εξομοιωτές είναι αυτοί που επιτρέπουν την εν λόγω δυνατότητα-λειτουργία σε όσο το δυνατόν περισσότερες εφαρμογές Η/Υ.Ένα παράδειγμα είναι το πρόγραμμα Onscreen Keyboard, το οποίο χρησιμοποιεί μία αρχή που συναντάται στα πολεμικά αεροσκάφη, στα ελικόπτερα, στα τανκς και σε κάποια ιδιωτικά αυτοκίνητα. Η αρχή αυτή ονομάζεται "Heads Up Display", και βασικός σκοπός της είναι να διατηρείται η προσοχή και η συγκέντρωση του χρήστη επικεντρωμένη σε ένα μόνο σημείο, την οθόνη. Το Onscreen Keyboard χρησιμοποιεί την αρχή αυτή προκειμένου να ελαχιστοποιήσει το «μπέρδεμα» που προκαλείται από τις συνεχείς εναλλαγές της την εστίασης του οπτικού μας πεδίου από την οθόνη στο πληκτρολόγιο και αντίστροφα.
keyboa23.jpg

Αρχή


Foldable Keyboard

Ένα πληκτρολόγιο πολύ πιο ευέλικτο (στην κυριολεξία) από τα άλλα, είναι το foldable keyboard (αναδιπλούμενο πληκτρολόγιο), το οποίο είναι κατασκευασμένο από μαλακό πλαστικό και ως εκ τούτου είναι εύκαμπτο αλλά και πολύ ανθεκτικό. Το γεγονός ότι το foldable keyboard είναι και αδιάβροχο, αποτελεί το δεύτερο σημαντικό πλεονέκτημά του. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί τόσο σε υπολογιστή γραφείου όσο και σε φορητό υπολογιστή, ως εξωτερικό πληκτρολόγιο. Στην τελευταία περίπτωση, μάλιστα, αποτελεί ιδανική λύση, καθώς ο χρήστης του φορητού υπολογιστή μπορεί να το διπλώνει και να το μεταφέρει μαζί του.
pliktrologio.jpgpliktrologio2.jpg

Αρχή

Yφασμάτινο Πληκτρολόγιο

Το Elektex είναι το πρώτο υφασμάτινο πληκτρολόγιο. Μπορεί να διπλωθεί, χωράει στην τσέπη, πλένεται ακόμα και στο πλυντήριο. Είναι μία δημιουργία της αγγλικής εταιρείας Electro Textiles. Το μυστικό του βρίσκεται σε μία νέα τεχνολογία που ονομάζεται Elektex και δίνει τη δυνατότητα στο χρήστη να συνδέει ηλεκτρονικές συσκευές με ένα ειδικό ύφασμα ευαίσθητο στην πίεση. Διαιρούμενο σε χιλιάδες αόρατες ζώνες, το Elektex αντικαθιστά το παραδοσιακό πληκτρολόγιο και προσφέρει επιπλέον δυνατότητες.
plikro.jpg


Αρχή

Sticky Keys

Τελειώνοντας θα αναφερθούμε ξανά στα Sticky Keys που μας παρέχονται δωρεάν και βρίσκονται ενσωματωμένα στο λειτουργικό σύστημα Windows, και στα οποία αναφερθήκαμε και στην παράγραφο "Υποκατάστατα Ποντικιού". Τώρα όμως θα πούμε για την άλλη λειτουργία που μας παρέχουν τα Sticky Keys : ο χρήστης, λοιπόν, μπορεί να μπορεί πατήσει ένα πλήκτρο, κατόπιν να το απελευθερώσει, και στη συνέχεια να πατήσει ένα άλλο πλήκτρο (ή πλήκτρα), χωρίς να χρειάζεται να πατάει και να κρατάει πατημένα κάποια πλήκτρα ταυτόχρονα.Αρχή


ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ[1]http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CE%BB%CE%B7%CE%BA%CF%84%CF%81%CE%BF%CE%BB%CF%8C%CE%B3%CE%B9%CE%BF

[2]http://meteora.csd.auth.gr/~dpolitis/hci/index.htm